برگزاری سلسه مباحث مهدویت - از دیدگاه حجت الاسلام و المسلمین نبئی
ساعت ۱:۱۸ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۳۸٩/٢/٢٩   کلمات کلیدی:

برگزاری سلسله مباحث مهدویّت


همزمان با ایّام فاطمیه ، اداره کل نهضت سوادآموزی با همکاری ستاد اقامه نماز استان ؛ دوره آموزشی سلسله مباحث مهدویت را به مدّت ۵شب از روز شنبه ٨٩/٢/٢۵در محلّ { بیت الاحزان } ، واقع در ساختمان نهضت سوادآموزی استان ، برگزار کرد .

در این سلسله مباحث که با استقبال گرم اقشار مختلف مردم ولایتمدار بیرجند و  بویژه جوانان روبرو شد ، مدیرکل نهضت سوادآموزی و دبیر ستاد اقامه نماز استان حضرت حجت الاسلام و المسلمین حاج آقای نبئی ؛ با اشاره به اهمیت مباحث مهدویت بخصوص در سطح اقشار جوان جامعه ، خاطر نشان کرد : شناخت امام زمان(عج)یکی از اولویت های اعتقادی شیعه است .

حجت الاسلام نبئی با بیان ویژگی های عصر غیبت حضرت حجّت(عج) به وظایف مؤمنان در این عصر اشاره کرد و افزود : مؤمنین باید در این عصر با درک صحیح از انقلاب حضرت و اینکه وجود ایشان ، عدل و قسط را به ارمغان می آورد ؛ بر اهمیت شناخت آن حضرت تاکید کرد .

خلاصه ای از موضوعات این سلسله مباحث در ۵ شب به شرح ذیل می باشد

ابتدا در مورد غربت و یاری امام و با اشاره به حدیث "هل من ناصر ینصرنی" مسئله یاری امام در عصر حاضر مطالبی گفته شد.

حجت الاسلام نبئی ضمن اشاره به حدیثی از حضرت مهدی(عج) که به شیخ مفید فرمودند: ( به شیعیان ما بگو یاد شما از یادمان نمی رود و به فکر شما هستیم.اگر ما به یاد شما نبودیم و کمکتان نمی کردیم الان کفار شما را از هم دریده بودند)

حجت الاسلام نبئی منظور امام را چنین بیان کردند که اگر ما نبودیم کفار دین شما را گرفته بودند. دین را خدا به وسیله اسبابش حفظ کرده و در این عصر حضرت مهدی(عج) حافظ اسلام بوده است.

سپس حجت الاسلام نبئی فلسفه انتخاب موضوع مهدویت را به شرح ذیل بیان نمود :

  • حضور مخاطبین جوان و ضرورت تبیین مباحث مربوط به مهدویت
  • رابطه مستقیم بین ایام شهادت حضرت زهرا (س) و موضوع مهدویت
  • ضرورت ایجاد امیدو نوید در جامعه اسلامی بمنظور پویائی و نشاط و هدفدارکردن زندگی
  • ایجاد شبهات در بین جامعه بویژه جوانان ، و ظهور مدّعیان دروغین مهدویت

**********************

معرفى حضرت مهدى (عج) از زبان مبارک خود آن حضرت


قالَ الْمَهْدی علیه السلام أَنَا الْمَهْدی ، أَنَا قائِمُ الزَّمانِ، أَنَا الَّذی أَمْلَأها عَدْلاً کَمَا مُلِئَتْ جُوْراً أَنَا بَقِیَّةُ الِله فی أَرْضِهِ وَ الْمُنْتَقِمُ عَنْ أَعْدائِهِ

منم مهدى ، من هستم قیام کننده ، منم آن که زمین را پر از عدل و داد مى نماید پس از آن که پر از ظلم شده باشد ، بقیة الله در زمین و انتقام گیرنده از دشمنان خدا.

إِنّی أَمانُ لِأَهْلِ الْاَرْضِ کَمَا اَنَّ النُّجُومَ اَمانُ لِأَهْلِ السَّماءِ .

همانا من امان براى اهل زمین هستم همان گونه که ستارگان امان براى اهل آسمانند.

بی یُدْفَعُ الُله عَزَّوَجَلَّ الْبَلاءَ عَنْ أَهْلی وَ شیعَتی .

به وسیله من خداوند عزوجل بلاء را از خاندان و شیعیان من دفع مى کند.

وَجْهَ الْاِنتِفاعِ بی فی غَیْبَتی ، فَکَا لْاِنْتِفاعِ بِالشَّمْسِ اِذا غَیَّبَها عَنِِ الاْبَصْارِ السَّحابِ.

چگونگى بهره بردن از من در دوران غیبتم ، همانند بهره بردن از خورشید است در هنگامى که ابرها آن را از دیدگان پوشانده اند.

أَنَا حُجَّةُ الِله عَلی عِبادِهِ وَ بَقِیَةُ الِله فی اَرْضِهِ ، أَنَا الَّذی اَمْلَأ الْاَرْضَ قِسْطا وَ عَدْلاً کَما مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جُوْراً.

من حجت خدا در میان بندگان و تنها بازمانده در روى زمین هستم، من هستم او که زمین را پر از عدل و داد مى کند پس از آن که پر از ظلم و ستم شده باشد.

أَنَا القائِمُ مِنْ آلِ مُحَّمدٍ صلّى الله علیه وَ آله وَ سّلم أَنَا الَّْذی اَخْرَجَ فی آخِرِ الزَّمانِ بِهذَا السَّیفِ فَأَمْلأ الْاَرضِ عَدْلًا وَ قِسْطَاً کَما مُلِئَتْ جُوْراً وَ ظُلْماً .

منم قائم آل محمدصلى الله علیه و آله و سلم که در آخر الزمان با همین شمشیر  ، قیام مى کنم و زمین را پر از عدل و داد مى نمایم بعد از آن که پر از ظلم و جور شده باشد.

 

*************************

علل غیبت امام زمان (عج):


علت و فلسفه واقعى غیبت حضرت ولى عصر عجل اللّه تعالى فرجه الشریف یکى از رازهاى الهى است، جز خداوند و پیشوایان معصوم- علیهم السلام - کسى نسبت به آن اطلاع کافى و کامل ندارد.
با این حال طبق بیان معصومین- علیهم السلام - راز اصلى غیبت آن حضرت عبارت است از:

1ـ فراهم نبودن شرایط ظهور، براى تحقق بخشیدن به آرمانى بزرگ (گسترش عدل و قسط جهانى و به اهتزاز در آوردن پرچم توحید در تمام کره خاکى). این آرمان بزرگ نیاز به گذشت زمان و شکوفایى عقل و دانش بشر و آمادگى روحى بشریت دارد، تا جهان به استقبال آن امام عدل و آزادى رود. طبیعى است اگر آن حضرت پیش از فراهم شدن مقدمات در میان مردم ظاهر شود، سرنوشتى مانند دیگر امامان (شهادت) یافته و قبل از تحقق آن آرمان بزرگ دیده از جهان برخواهد بست.

2ـ محفوظ ماندن از شرّ جباران و ستمگران است.

3ـ در بعضى از روایات حکمتهاى دیگرى از جمله آزمایش مردم و اندازه پایبندى و پایدارى آنان به دین و ولایت بیان شده است. غیبت آن حضرت سبب مى شود تا نفاق پنهان عدّه اى آشکار شود ایمان حقیقى محبّان و شیعیان واقعى امام- علیه السلام - از افراد ناخالص و سست ایمان جدا و پاک شود و در یک جمله مؤمن از منافق معلوم گردد.

**********************

دوران زندگی امام زمان (عج)

دوران زندگی امام زمان(عج) به چهار دوره تقسیم می شود:

1 ـ از تولد تا غیبت: حضرت مهدی(عج) پس از تولد حدود پنج سال تحت سرپرستی پدر بزرگوارشان امام عسکری علیه السلام به صورت نیمه مخفی زندگی کردند. یکی از کارهای بسیار مهمی که حضرت امام حسن عسکری علیه السلام در این دوره انجام دادند این بود که امام مهدی(عج) را به بزرگان شیعه معرفی کردند تا در آینده در مسئله امامت دچار اختلاف نشوند.

2 ـ غیبت صغری: پس از شهادت حضرت امام حسن عسکری علیه السلام در سال 260 ق دوره غیبت صغری آغاز شد و تا سال 329 ق ادامه پیدا کرد. در این دوره حضرت مهدی(عج) از طریق چهار نائب به ادامه امور مردم می پرداختند.

غیبت کوتاه مدت یا غیبت صغری
مدت غیبت صغری بیش از هفتاد سال بطول نینجامید   از سال 260ق تا سال 329ق که در این مدت نایبان خاص ، به محضر حضرت مهدی ( ع ) می رسیدند ، و پاسخ نامه ها سؤالات را به مردم می رساندند . نایبان خاص که افتخار رسیدن به محضر امام ع را داشته اند ، چهار تن می باشند که به " نواب خاص " یا " نایبان ویژه " معروفند . نخستین نایب خاص مهدی ( ع ) عثمان بن سعید اسدی است . که ظاهرا بعد از سال 260 هجری وفات کرد ، و در بغداد به خاک سپرده شد . عثمان بن سعید از یاران و شاگردان مورد اعتماد امام دهم و امام یازدهم بود و خود در زیر سایه امامت پرورش یافته بود . محمد بن عثمان : دومین سفیر و نایب امام ع   محمد بن عثمان بن سعید فرزند عثمان بن سعید است که در سال 305هجری وفات کرد و در بغداد بخاک سپرده شد .نیابت و سفارت محمد بن سعید نزدیک چهل سال بطول انجامید . حسین بن روح نوبختی : سومین سفیر ، حسین بن روح نوبختی بود که در سال 326هجری فوت کرد . علی بن محمد سمری : چهارمین سفیر و نایب امام حجه بن الحسن ( ع ) است که در سال 329هجری قمری در گذشت و در بغداد دفن شد .

3 ـ دوره غیبت کبری: این دوران از سال 329 ق شروع شد و تا زمانی که خداوند مصلحت بدانند ادامه خواهد داشت در این دوره پاسخ به پرسش ها و احکام مردم بر عهده نایبان عام آن حضرت است و حضرت نایب خاصی برای این دوره معرفی نکرده اند.

4 ـ دوره حکومت: پس از ظهور، امام زمان(عج) بر اساس احکام اسلام حکومت واحد جهانی تشکیل خواهند داد که در سایه آن سرتاسر عالم پر از عدل و داد خواهد شد.

************************

قضیه سرداب غیبت


معتضد (شانزدهمین خلیفه عباسی) عده‌ای از سربازان خود را از بغداد به سامرا فرستاد تا به طور ناگهانى، در فرصتی مناسب در حالی که اطراف خانه امام عسکری(ع) را به محاصره در می‌آورند به داخل منزل یورش ببرند و اگر حضرت مهدی(ع) را در آنجا یافتند دستگیر نمایند.

وقتی سربازان خلیفه وارد حیاط خانه امام عسکری(ع) شدند و بخش‌های مختلف خانه را مورد بررسی قرار دادند به در سرداب منزل رسیدند، از صدای تلاوت قرآن که به گوش می‌رسید متوجه شدند که امام مهدی(ع) در سرداب مشغول تلاوت قرآن هستند. با مشاهده این کار آنجا را به طور کامل به محاصره خود درآوردند و در پشت در سرداب منتظر ماندند تا موقع خارج شدن آن حضرت او را دستگیر نمایند.

مدتی بعد امام(ع) در جلو چشم سربازان خلیفه از سرداب بیرون آمدند و آنجا را ترک کردند بدون اینکه حتی یک نفر از سربازان جرئت پیدا کنند تا کاری انجام دهند.

وقتی که امام(ع) کاملاً از دید سربازان دور شدند فرماندة نیروهای خلیفة عباسی به نیروهای خود دستور داد تا وارد سرداب شوند و امام(ع) را دستگیر نمایند. سربازها به او گفتند: مگر ندیدید که او از سرداب خارج شد و از مقابل شما عبور کرد و از خانه خارج شد؟ به محض شنیدن این خبر فرماندة دژخیمان عباسی در حالی که بسیار آشفته و نگران شده بود گفت: من کسی را ندیدم اگر شما او را دیدید چرا دستگیرش نکردید؟ آنها در پاسخ گفتند: ما گمان می‌کردیم که خود شما او را می‌بینید و لزومی نمی‌بینید که او را دستگیر کنیم در نتیجه ما هم هیچ‌گونه عکس‌العملی نشان ندادیم.

از این تاریخ به بعد سرداب امام حسن عسکری(ع) به سرداب غیبت مشهور شد. این در حالی بود که سال‌ها پیش از آن؛ یعنی در سال 260ق به دنبال شهادت حضرت عسکری(ع) دوران غیبت صغرا شروع شده بود.

*******************



{وَلَقَدْ کَتَبْنَا فِی الزَّبُورِ مِن بَعْدِ الذِّکْرِ أَنَّ الْأَرْضَ یَرِثُهَا عِبَادِیَ الصَّالِحُونَ )سوره  الانبیاء آیه105
و ما در زبور پس از تورات نوشته ایم که این زمین را بندگان صالح من به میراث خواهند برد }

در خصوص تفسیر این آیه روایات بسیار زیادى از طرق شیعه و اهل تسنن در مورد مهدى ( علیه السلام ) از پیامبر گرامى اسلام (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) و همچنین از ائمه اهلبیت (علیهمالسلام ) نقل شده ،که همه آنها دلالت بر این دارد سرانجام حکومت جهان به دست صالحان خواهد افتاد، و مردى از خاندان پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) قیام مى کند و زمین را پر از عدل و داد مى سازد آنچنان که از ظلم و جور پر شده باشد. از جمله این حدیث معروف است که در اکثر منابع اسلامى از پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلّم ) نقل شده : { لو لم یبق من الدنیا الا یوم ، لطول الله ذلک الیوم ، حتى یبعث رجلا (صالحا) من اهلبیتى یملا الارض ‍ عدلا و قسطا کما ملئت ظلما و جورا: ((اگر از عمر جهان جز یک روز نماند، خداوند آن روز را آنقدر طولانى مى کند تا مرد صالحى را از خاندان من برانگیزد که صفحه زمین را پر از عدل و داد کند همانگونه که از ظلم و جور پر شده است }.

این حدیث با همین تعبیر یا مختصر تفاوتى در بسیارى از کتب شیعه و اهل سنت آمده است .

********************************

 

مسئولیت مهم امام حسن عسکری در معرفی و تبیین مهدویت :


  • آماده‌سازی شیعیان برای اعلام خبر ولادت مهدی موعود :

یکی از این اقدامات دادن خبر ولادت قریب‌الوقوع حضرت به یاران و نزدیکانش بود. به عنوان نمونه در جلد ۳ کتاب «اثبات الهداه» آمده است که؛ «محمد بن عبد الجبار، از امام حسن عسکری پرسید که امام بعد از شما کیست؟ پاسخ داد: امام و حجت خدا بعد از من پسر من است که نام وکنیه‌اش با نام و کنیه رسول خدا یکی است. وی آخرین خلیفه و حجت خداست. پسر عبدالجبار پرسید: مادر او کیست؟ امام فرمود: مادر وی از نوادگان قیصر روم است. آگاه باشید که او به زودی متولد می‌شود و پس از یک غیبت طولانی ظهور خواهد کرد .

  • معرفی امام زمان برای اصحاب خود برای اینکه قابلیت‌های الهی مهدی (عج) برای اصحاب آشکار شوند و بعد از امام حسن در امامت او تردید نکنند :به عنوان مثال در جلد ۲ کمال‌الدین آمده است: «سعد بن عبدالله قمی، همراه با احمد بن اسحاق، نزد امام حسن عسگری رفتند، ایشان که هدایای شیعیان قم را نیز همراه داشتند، پسر بچه‌ای را نزد امام یافتند، که از تک تک هدایایی که شیعیان فرستاده بودند و فرستنده آنها خبر داد و نیز به مشکلات و پرسش های دشوار سعد بن عبدالله پاسخ داد»
    وی افزود: همچنین در صفحه ۳۸۴ این کتاب آمده است که؛ احمد بن اسحاق، هنگامی که امام عسگری (ع) حضرت مهدی (ع) را که کودکی سه ساله بود به وی نشان داد، درخواست کرد تا با بیان علامت و نشانه پیرامون امامت مهدی (ع) موجب اطمینان خاطر وی را فراهم کند. احمد بن اسحاق می‌گوید، به ناگاه آن کودک خردسال با زبان عربی فصیح فرمود: «أنا بقیة الله فی أرضه و المنتقم من أعدانه فلا نطلب أثراً بعد عین یا احمد بن اسحاق>

 

  • آماده‌سازی مردم برای مواجه شدن با پدیده غیبت : امام حسن (ع)بارها عنوان کرده بود که دوران غیبت بسیار طولانی است و این طولانی بودن باعث می‌شود، بسیاری از افرادی که ایمان ضعیفی دارند، اعتقادشان سست شود. همچنین فرموده است؛ هر از گاهی عده‌ای سودجو یا نادان برای ظهور و به پایان رسیدن دوران غیبت، وقت معین می‌کنند، اما تمام آنان که به تعیین وقت می‌پردازند ، دروغگویانی بیش نیستند و ظهور حضرت را جز خدا کسی نمی‌داند.



  •         *****************************